A│KATATÜRK’ÜN KİTAPLIĞI

Dilbilim ve dil öğretimi

Dil - Dilbilimin Tarihe Girişi

Prof. Jloseph)| Vendryes

Dil - Dilbilimin Tarihe Girişi, Prof. Jloseph)| Vendryes. Atatürk’ün okuduğu bu eser, Atatürk’ün Okuduğu Kitaplar derlemesinin 19. cildinde yer alır (PDF görüntü sırası 181). Derlemede bu kayıtta 118 altı çizili parça aktarılmıştır; yayımlanmış kenar notu kaydı yoktur.

Künye otomatik OCR’den; eser adı/yazar yazımı ayrıca kapakla denetlenmeli.

Künye

Eser
Dil - Dilbilimin Tarihe Girişi
Yazar / çevirmen
Prof. Jloseph)| Vendryes
Konu
Dilbilim ve dil öğretimi
Kitaplık
Çankaya
Envanter no
1165
Derleme cildi
19
PDF görüntü sırası
181
Altı çizili parça
118
Not kaydı
0

Atatürk’ün altını çizdiği satırlardan

Vurgulu kısımlar, derlemenin çevirisinde koyu dizilen, yani özgün sayfada altı çizili parçalardır. Metin OCR ile aktarılmıştır.

Zekâya katılan düşünce dili ve soyu temasa geçirir. Genel dilbilimi kapsayan en büyük ders kitabı olan Friedrich Müller'in kitabı bu düşünce üzerine kuruludur. (sayfa 276) Burada, kıvırcık saçlı halkların ve düz saçlı halkların dilleri sırayla gözden geçiriliyor. Bu, dillerin sınıflandırılmasını sağlayan etnik karakterlerin bir işlevidir. Bu kullanım okurlar için hiç de yabancı değil; fakat en önemli şey, kural, araştırmaya karşı koymuyor. Irklar üzerindeki yargılar daima büyük kısıtlamalarla yorumlanıyor. Dilin uğradığı değişimlerde ırkların geçirdiği değişimlerin rolü var, bu iki kavram arasında gerekli bağlar kurulamıyor. Sadece kan yoluyla elde edilmemiş etnik karakterlerle çok yüksek düzeyde ulaşılabilir, elverişli ve değişken kurumları-dil,din,kültürkarşılaştırmamak gerekir. Güncel Avrupa dilbilim haritasına bir göz attığımızda görüyoruz ki tek biçimli aynı dil altında melez ırklar görmezden geliniyor. Fransa'da kü- “ o çük bir Fransızla aynı şartlarda yetişen bir zenci ya da bir Japon Fransızca'yı bir yerli kadar konuşur. Bu, dil ve ırklar arasında bağlantı kurmak için gereksiz bir girişimdir. sant un nögre â un blanc, nous n'avons aucune raison de croire la nötre, Sayfa 276-277 Öncelikle değişik bir beyinde değişik bir zihniyet çıkarmaktan sakınmak gerekir. Aynı zamanda bir zenci ile bir beyazın birbirine zıt görünümü, derilerinin rengi ya da dudakların şekli, kendine has özel bir beyinle bizimkinden farklı bir düşünce ürettiğini sanmaya hiç hakkımız yok. Dans le grou ial, guel gu'il soit et si &tendu gu'on le suppose, la langue joue un röle de premiğre importance. C'est le lien le plus fort gui unisse les membres du groupe; c'est Ala ois le symbole et la sauvegarde de leur communaut6.

Kitap sayfası 275 · derleme cilt 19, PDF 194Kalıcı bağlantı Kaynak sayfa 194

Hafıza, doğal olarak koruyucudur. Bu nedenle, uygarlıkların farklılıkları sadece dilbilgisel yapılarda anlaşılmaz. Uygarlaşma derecesi ile zekânın az ya da çok somut bölümlerinin karakteri arasında bir ilişki vardır. Fakat, dilin, soyutlamaya doğru giden işleyiş olgusu bir uygarlık gelişimine bağlanır ve önüne geçen örneklerin nasıl yorumlanması gerektiğini gösterir. Şunu iyi biliyoruz ki bir dil insan bilincinin bir yansıması ve tahmin edilen zekânın görüntüsünün bilinmesidir. Wevolution des langues n'est donc gu'un aspectde continu vers un but dâtermin&. Le röle du linguiste est fini gunnd il a reconnu dans le Jangagele jeu des forces sociales et Dillerin gelişimi, sadece toplumların gelişim görüntüsünden ibaret değildir. Burada, belirli bir amaca doğru içeriksiz bir ilerle-

Kitap sayfası 417 · derleme cilt 19, PDF 199Kalıcı bağlantı Kaynak sayfa 199

Genelde, hareketsiz diller muhafazakâr yapıdadır. Açıkcası, kozmopolit merkezlerden ve büyük iletişim seslerinden uzak olan, belli sınırlar içindeki yerlerde konuşulan bu diller genellikle belirgin şekilde eskil bir karaktere sahiplerdir. Şu hâlde fakir bir bölgenin kraliyet dili olan Litvanyaca, Avrupa'nın büyük birliklerinden uzakta, bütün Hint-Avrupa dillerinden daha eskil bir dil. Yabancı hareketlerin en iyi şekilde engellendiği bu dağlık bölgelerde ya da yarımadaların uzağında, diller çok iyi muhafaza edilmiştir. Bask dilinin ıssız Pirene dağlarında korunması ya da Okyanus'a dayanan brüton dilinin korunması bu şekilde olmuştur. Yerleşim biçimi de aynı zamanda dillerin gelişimini etkiler. Halk toprağa dağıldığı zaman, bu kopuş lehçeyle ilgili farklılaşmayı kolaylaştırır. »ervatrice. Ce n'est donc pas dans la structure grammaticale dans le soin avec leguel sont exprimes les details concrets. İl y Çe ou moins concret des catdgories de Vesprit un rapport entre le degr& de civilisation et le caractöre plus Maisle fait gue cette marcbe du langage vers Vabstraction est C 'gu'une langue est le reflet de la conscience humaine, gu'elle

Kitap sayfası 414 · derleme cilt 19, PDF 198Kalıcı bağlantı Kaynak sayfa 198

Kaynak gösterme

Dil - Dilbilimin Tarihe Girişi — Prof. Jloseph)| Vendryes. Atatürk’ün Okuduğu Kitaplar, derleme cildi 19, PDF görüntü sırası 181. Envanter: 1165.

Dilbilim ve dil öğretimi konusundaki diğer kitaplar

Dilbilim ve dil öğretimi konusundaki bütün kitaplar →

Etkileşimli haritada keşfet